Aktywizacja seniora

Terapia zajęciowa wpływa pozytywnie zarówno na zdrowie fizyczne, jak i psychiczne seniora. Bardzo często osoby starsze są wykluczone z życia społecznego nie z powodu świadomego wyboru, ale z powodu sytuacji, w jakiej się znaleźli. Wiele z nich, wraz z postępem chorób oraz utratą witalności, zapada w stan depresji i odrętwienia, który nie sprzyja aktywnemu spędzaniu czasu, ani prowadzeniu samodzielnego stylu życia.

Dlatego też, zaangażowanie seniora w odpowiednio dobraną do jego potrzeb i możliwości, terapię zajęciową może nie tylko pomóc utrzymać sprawność fizyczną czy też rozwinąć zainteresowania, ale również wpłynąć pozytywnie na samodzielność i zaradność podopiecznego. W przypadku osób chorych, terapia zajęciowa jest bardzo ważną formą wspierania rehabilitacji właściwej i leczenia
farmakologicznego.

Opiekując się bliską osobą pomyślmy więc o wykorzystaniu jednej lub kilku następujących form aktywizacji:

  • Zajęcia plastyczne – malowanie, rysowanie, wydzieranie, wycinanie, wspólne tworzenie obrazu i inne.
  • Taniec – Istnieje twierdzenie, że terapia tańcem ma niezwykle uzdrawiającą moc. Kiedy tańczymy, wywołujemy przyjemne skojarzenia, a wtedy łatwiej jest nam osiągnąć lepsze samopoczucie. Z przeprowadzonych wśród seniorów uczęszczających na choreoterapię badań wynika, że terapia tego rodzaju jest skuteczną profilaktyką gerontologiczną. Uczestnicy badań stwierdzili, że poprawiła się nie tylko ich kondycja, ale także samopoczucie oraz pamięć, co w przypadku demencji jest niezmiernie ważne. W trakcie takich zajęć uwalniane są emocje, a napięcie psychiczne jest znacznie mniejsze.
  • Biblioterapia – czytanie lub odtwarzanie audiobooków, wspólne czytanie codziennej prasy.
  • Muzyka – słuchanie muzyki, śpiewanie, granie na instrumentach, klaskanie do rytmu lub jego wystukiwanie. Muzyka wpływa pozytywnie na zmysły, pomaga rozładować negatywne emocje, uspokaja i wycisza. Włączanie seniorowi ulubionej muzyki bardzo często powoduje
    powrót do pięknych wspomnień z przeszłości, przywołuje w pamięci dobre chwile, pozwala skojarzyć muzykę z konkretnym ważnym wydarzeniem, co wpływa pozytywnie na stan emocjonalny seniora i sprawia, że staje się on pogodny.
  • Aromaterapia – jest leczeniem za pomocą olejków eterycznych z elementem tworzenia podczas zajęć odpowiedniego nastroju, czyli na przykład tła dźwiękowego, odpowiedniego oświetlenia. Aromaterapia uważana jest za bardzo dobrą formę terapii zajęciowej dla osób
    chorych na demencje, gdyż pobudza ona procesy myślowe oraz zmysły.
  • Dogoterapia – terapia ta zyskuje na świecie coraz większe uznanie. Pies jako terapeuta sprawdza się świetnie. Kocha człowieka bezwarunkowo, niczego nie oczekuje, nie ocenia. Regularne spacery wzmacniają kondycję, poprawiają krążenie, pracę stawów, mięśni,
    układu oddechowego i odpornościowego. Dlatego też dogoterapia jest dobra dla seniorów z demencją, przy założeniu, że sprawność fizyczno- ruchowa pozwala im na posiadanie psa i wychodzenie z nim oraz, że mają oni przy sobie opiekuna. Pies/ zwierzę domowe bardzo
    często pomaga odnaleźć seniorowi radość życia. Osobom załamanym i będącym w depresji (depresja jest częstym problemem osób z demencją) pies pozwala zachować kontakt ze światem, daje cel i poczucie obowiązku oraz odpowiedzialności, a przede wszystkim staje
    się dla seniora przyjacielem, który wyzwala radość życia.
  • Ergoterapia – to terapia polegająca na angażowaniu podopiecznego w prace domowe. W ergoterapii zawiera się wiele elementów różnych terapii, w tym arteterapii i muzykoterapii. Są one stosowane w proporcjach zależnych od stanu podopiecznego i jego potrzeb. Wiele
    trudności osobie starszej przysparzać może np. wstawanie z łóżka, poruszanie się, przygotowanie i spożywanie posiłków, jak również ubieranie się czy pisanie. Cały dzień jest dla niej zmaganiem się z własnymi możliwościami. Główny cel ergoterapii to wsparcie seniora w podejmowaniu aktywności i umożliwienie mu czynnego udziału w życiu codziennym. Podstawowym założeniem ergoterapii jest zwiększenie samodzielności i samowystarczalności, realizowana poprzez nauczenie seniora, jak wykonywać poszczególne czynności, by były one prostsze. Jeśli jej stan na to pozwala, osobę starszą można również zachęcić do udziału w pracach domowych, takich jak obieranie i krojenie warzyw czy owoców, zagniatanie ciasta, lepienie pierogów, wykrawanie ciasteczek. Są to dobre metody aktywacji podopiecznego, także cierpiącego na demencję/chorobę otępienną. Wykonywanie drobnych czynności powoduje poczucie integracji z otoczeniem i jednoczesne ćwiczenie sprawności motorycznej. Metoda ta przynosi znakomite efekty w pracy z osobami chorymi na demencję.
  • Natura (silwoterapia) – czyli kontakt z przyrodą, ze zwierzętami i roślinami.
  • Ćwiczenie pamięci – wykonywanie łatwych i bardziej skomplikowanych zadań
    rozwijających pamięć, koncentrację oraz zapamiętywanie

Inne, współczesne formy terapii, to:

Trening orientacji w rzeczywistości

Polega on na wielokrotnym, powtarzanym w krótkich odstępach czasu, przypominaniu informacji dotyczących chorego i jego środowiska. Powtarzane informacje powinny zawierać dane takie, jak: data urodzenia, wiek chorego, jego aktualne miejsce pobytu, a także podstawowe informacje na temat jego bliskich (imiona, stopień pokrewieństwa, wiek itd.).

Terapia reminiscencyjna

Polega na odwoływaniu się do przeżyć i doświadczeń z przeszłości chorego przy użyciu różnego rodzaju bodźców, takich jak: stare fotografie (np. rodzinne), ważne wydarzenia, dawniej używane przedmioty, filmy, nagrania z czasów młodości. Należy starać się dotrzeć do najlepiej zachowanych wspomnień i podtrzymywać je. Terapia ta, poza oddziaływaniem na procesy poznawcze, wpływa również na nastrój seniora oraz usprawnia zdolność komunikacji werbalnej i pozawerbalnej. Podkreśla się pozytywny wpływ terapii reminiscencyjnej zarówno na pacjenta, jak i jego opiekuna. Pomaga bowiem podtrzymać poczucie tożsamości chorego, a opiekunowi lepiej zrozumieć chorobę, z jaką zmaga się senior.

Terapia światłem

Osoby cierpiące na chorobę Alzheimera oraz inne odmiany demencji mogą mieć problemy ze snem, błąkać się bez celu po nocy (tak zwane wędrowanie), a w ciągu dnia wykazywać rozdrażnienie. Terapia światłem niesie pomoc dla osób z tymi dolegliwościami. Jest to bardzo nowoczesna forma terapii stosowana głownie na Zachodzie. Według dr Mariany Figueiro z Rensselaer Polytechnic Institute w Troy dzięki odpowiednio dobranej dawce światła można zapobiec zaburzeniom snu, depresji i pobudzeniu występującym u pacjentów z chorobą Alzheimera. Magazyn „Sleep” opublikowała wyniki badania, przeprowadzonego przez dr Marianę Figueiro, w którym wzięły udział 43 osoby z domu opieki z rozpoznaniem choroby Alzheimera lub innej demencji. Poddano je działaniu światła. Stosowano je w miejscach, gdzie pacjenci spędzali najwięcej czasu – od pory wstawania do szóstej po południu. Badanych wyposażono w osobiste skalibrowane urządzenia mierzące oświetlenie. Przed interwencją oraz w ostatnim dniu interwencji mierzono: wpływ światła na zaburzenia snu, nastrój oraz pobudzenie. Jak się okazało, dzięki odpowiedniej dawce światła znacznie zmniejszyły się zaburzenia snu, częściowo ustąpiły też
depresja i pobudzenie. Szczególna poprawa dotyczyła jakości snu u osób cierpiących na demencję.

Wyżej wymienione rodzaje terapii można ze sobą łączyć, aby uzyskać lepszy efekt. Opisane metody nie są wyłącznie sposobem na wspólne spędzanie czasu z chorym, ale w przypadku osoby z demencją/otępieniem starczym, są równocześnie interwencją terapeutyczną. 

Dlatego też należy przestrzegać zasad, które pozwolą na osiągnięcie, w możliwie największym stopniu, celów terapii i utrzymać charakter terapeutyczny wspólnych zajęć. Nie mogą one być zbyt trudne, ani zbyt proste, nie mogą także wywoływać negatywnych emocji. 

Są to zasady i sytuacje, które potrafi przewidzieć i prawidłowo na nie zareagować wykwalifikowany terapeuta, a w których ciężko czasem odnaleźć się najbliższemu opiekunowi.

KameaSenior oferuje zajęcia z terapeutą w ramach podstawowych usług opiekuńczych.
Zadzwoń do nas lub wypełnij formularz kontaktowy.